ελληνικά παιδικά βιβλία της κιθάρας

Η επιλογή του βιβλίου για τους μικρούς μαθητές της κιθάρας, είναι θέμα του δάσκαλου. Μετά από λίγα μαθήματα γνωριμίας με τον μικρό μαθητή του δημοτικού, κάθε δάσκαλος επιλέγει το κατάλληλο βιβλίο ή τον συνδυασμό βιβλίων που θα οδηγήσει τον μαθητή του στα πρώτα βήματα.

Το πρώτο βιβλίο είναι το πιο σημαντικό. Εγώ το έχω ακόμη στη βιβλιοθήκη μου. Είναι όμως πλέον ξεπερασμένο. Θα σας παρουσιάσω όλα τα καλά βιβλία που κυκλοφορούν σήμερα και τα ξέρω γιατί τα έχω δουλέψει. Τα βιβλία αυτά είναι όλα φτιαγμένα από πολύπειρους και διακεκριμένους Έλληνες κιθαριστές. Πριν τα δείτε όμως, με τα εξώφυλλά τους, θα γράψω τα συμπεράσματα από την δική μου μικρή εμπειρία, διδάσκοντας εδώ και μια δεκαετία:

Πρώτον, δεν είναι όλοι οι μαθητές δημοτικού «το ίδιο»: Έχει τεράστια απόσταση ένα «δευτεράκι» με ένα «πεμπτάκι». Αρκετοί από τους «μεγάλους» του δημοτικού, αν δουν πολύ παιδικά σχέδια στο βιβλίο… προσβάλλονται. Λένε – από μέσα τους – «τι μου έδωσε τώρα αυτός, να διαβάζω πεταλουδίτσες και ποντικάκια, δεν βλέπει ότι είμαι μεγάλος;».

Δεύτερον, κάθε παιδί είναι ξεχωριστό: Ορισμένα χαίρονται πολύ με τα παιδικά τραγούδια και δεν θέλουν να φύγουν από αυτό το ρεπερτόριο ακόμη κι όταν πρέπει. Άλλα παιδιά, δυσκολεύονται οπότε μένουν στο απλό ρεπερτόριο και σε απλά κομμάτια. Εκεί χρειάζονται αλλά βιβλία και παρτιτούρες πιο «σοβαρές» (χωρίς «ζωγραφιές για μωρά»).

Τρίτον, κανένα βιβλίο δεν είναι τέλειο: Μερικά κομμάτια είναι ωραία και άλλα είναι αδιάφορα. TIP: Αν δυσφημίσει ο δάσκαλος ένα μέτριο κομμάτι, τότε θα μπορεί να… διαφημίσει ένα άλλο και να «σπρώξει» το μαθητή στη μελέτη της «καλής παρτιτούρας», αφήνοντας στην άκρη «αυτό που δεν μας αρέσει». Είναι ποτέ δυνατόν να παίξει ένας Ολυμπιακός τον ύμνο του Παναθηναϊκού; Όχι βέβαια… Στις περιπτώσεις που ζητήματα τεχνικής το επιβάλουν δεν γίνεται και πολλή συζήτηση: Θα μελετηθεί αυτό που είναι απαραίτητο για την πρόοδο του παιδιού.

Τέταρτον, συζήτηση για νότες του βιβλίου που μπορούν να αλλάξουν: Σε κάποιες περιπτώσεις, η κουβέντα για τροποποίηση της παρτιτούρας είναι πολύ δημιουργική, οξύνει τη φαντασία του παιδιού και νιώθει ευθύνη που θα επιλέξει το καλύτερο, βάζοντας π.χ. ένα ρε στη θέση ενός σολ ή αντικαθιστώντας δύο όγδοα του σολ με ένα σολ διάρκειας ενός τετάρτου. Και γράφει την αλλαγή μόνο του πάνω στο βιβλίο.

Πέμπτον, το βιβλίο δεν προχωρά συνεχώς με τη σειρά: Αν και είναι γενικά δομημένα με σειρά δυσκολίας τα κομμάτια, πολλοί μαθητές έχουν ενδιαφέρον να παίξουν κάτι που είναι γι’ αργότερα. Ζήτω η αναρχία λοιπόν! (εντάξει, με μέτρο). Και ίσως διαλέξουν μόνοι τους ένα κομμάτι που άκουσαν και τους έκανε θετική εντύπωση. Ή ίσως να αποφύγουν κάποιο επειδή «είναι δύσκολο» ή επειδή «είναι μεγάλο». Πάντως έρχονται πιο κοντά στην ύλη του βιβλίου.

Έκτον, το βιβλίο… ενός άλλου μαθητή είναι επίσης χρήσιμο: Όταν μπαίνει στην αίθουσα ένας μαθητής, καλό είναι να ακούει για 2-3 λεπτά τι παίζει ο προηγούμενος, αν υπάρχει «ηλικιακή γειτνίαση» – στο περίπου έστω. Αφήστε που μπορεί να δημιουργηθεί κι ένα «παρεάκι». Ο ένας μαθαίνει απ’ τον άλλον. Και ακούει μια άλλη κιθάρα, όχι μόνο του δάσκαλου.

Έβδομον, το βιβλίο μπορεί να γίνει έμπνευση για μια «σύνθεση»: Έχει πολύ ενδιαφέρον να γίνουν οι αρχάριοι μαθητές μικροί συνθέτες. Να γράψουν μόνοι τους μια παρτιτούρα. Τα πάντα. Από το κλειδί του σολ, το μέτρο, να υπολογίσουν τις αξίες κάθε μέτρου, να βάλουν όγδοα, τέταρτα, μισά και ολόκληρα, να βάλουν σύμβολα δεξιού και αριστερού χεριού, να βάλουν τίτλο στη σύνθεσή τους και φυσικά να το παίξουν… στο επόμενο μάθημα. Ά, και καλό είναι να χρησιμοποιούν την κιθάρα σαν γραφείο, με την πλευρά των χορδών προς τα κάτω – άλλο ένα μοναδικό χαρακτηριστικό του οργάνου, για το οποίο μπορούν να μας ζηλεύουν οι φλαουτίστες ή οι βιολιστές!

Όγδοον, τα πρώτα κομμάτια του βιβλίου είναι τα πιο σημαντικά: Μετά από μερικούς μήνες, ο μαθητής είναι ωραίο να επιστρέφει σε αυτά. Παίζοντας πλέον με άνεση τα απλούστερα πράγματα που μάθαινε «παλιά», ακόμη και ανοιχτές χορδές, νιώθει αυτοπεποίθηση, βλέπει στον εαυτό του την πρόοδο που έχει κάνει και παίρνει δύναμη γι’ αυτό που έρχεται. Όταν μάλιστα η αναδρομή γίνεται σε φάσεις που το παιδί είναι κουρασμένο ή ανήσυχο πως δεν τα καταφέρνει, είναι ακόμη καλύτερες οι πρώτες σελίδες. Σε αυτές τις περιπτώσεις της ανησυχίας, ένα ωραίο κόλπο είναι «κρατήστε την κιθάρα ανάποδα»: χτυπάτε τις χορδές με το αριστερό και πιέζετε στα τάστα με το δεξί, να δείτε πως ήσασταν όταν ξεκινήσατε…

Ένατον, το βιβλίο λειτουργεί ως αφορμή για λίγη ιστορία της μουσικής: Είναι ευκαιρία, πάνω στο μικρό ρεπερτόριο, να γίνεται αναφορά στο μουσικό κομμάτι. Αν είναι ο «ύμνος της χαράς», είναι πρώτης τάξης ευκαιρία να μάθει το παιδί για τον Μπετόβεν (κι ας μην είναι «κιθαριστικός» συνθέτης), τον Μότσαρτ που έγραφε μουσική από 5-6 ετών, τον Μπαχ: ο κορυφαίος συνθέτης όλων των εποχών που περιμένει όλους «στη γωνία» να μας… ταλαιπωρήσει και να μας οδηγήσει στην μαγεία της μουσικής του. Ή ο Χατζιδάκις, ο Θεοδωράκης, Λοΐζος, ο Σαββόπουλος για παράδειγμα.

Δέκατον, δεν σκέφτομαι κάτι, αλλά η φαντασία του παιδιού θα μας συμπληρώσει: Το μάθημα είναι μια ανοιχτή και ζωντανή διαδικασία. Ο μαθητής πολλές φορές με τις ερωτήσεις του μας οδηγεί σε καινούργια μονοπάτια. Θυμάμαι όταν έκανα το ένα και μοναδικό μάθημα κιθάρας στο γιο μου όταν ήταν μικρούλης (συνέχισε τα μαθήματά του… αλλά όχι με μένα): προσπαθούσα να του μάθω τη «γαλήνη» από το παιδικό βιβλίο της κιθάρας του Ασημακόπουλου. Είχε νευριάσει που δεν μπορούσε να τα καταφέρει και το κομμάτι μετονομάσθηκε σε «πίεση». Αν τον ακούγατε τι απίστευτα πράγματα παίζει σήμερα…

τα βιβλία

Ας πάμε τώρα στα παιδικά βιβλία της κιθάρας τα οποία έχουν επιμεληθεί σπουδαίοι Έλληνες κιθαριστές. Ξεχωρίζω τις «Κιθαροζωγραφιές» του Άγγελου Νικολόπουλου – με το πράσινο εξώφυλλο, το πρώτο βιβλίο της σειράς, ενώ μπορεί να συμπληρωθεί και με το δεύτερο, με το κόκκινο εξώφυλλο (το γαλάζιο, δεν είναι και τόσο αποτελεσματικό). Το βιβλίο αυτό είναι καλό για μικρούς μαθητές, ας πούμε τετάρτης-πέμπτης δημοτικού, γενικώς.

Για πιο μικρά παιδιά, το καλύτερο βιβλίο (πάντα κατά τη γνώμη μου, αυτή γράφω!), είναι «Το Μικρό Ρεσιτάλ» του Ευάγγελου Μπουντούνη. Δίνει περισσότερο χρόνο στο δάσκαλο να μάθει το παιδί τα απολύτως στοιχειώδη στην τεχνική της κιθάρας. Και προσφέρει μια δεύτερη κιθάρα συνοδείας που βοηθά το παιδί να παίζει ντουέτο, να έχει καλύτερο έλεγχο στο ρυθμό, να ακούσει ένα επεξεργασμένο και πιο ολοκληρωμένο μουσικό αποτέλεσμα.

Ένα σπουδαίο πρώτο βιβλίο που μπορεί να κρατήσει ένα μαθητή αρκετό καιρό με ενδιαφέρον μουσικό περιεχόμενο και φυσικά αρτιότατο από κάθε άποψη, έχει την υπογραφή του μαέστρου Ευάγγελου Ασημακόπουλου και είναι «Το Παιδικό Βιβλίο της Κιθάρας». Κι αυτό καλύπτει τους μαθητές του δημοτικού.

Επίσης, καλά βιβλία που έχω ξεφυλλίσει ή και δουλέψει, είναι:

  • «το αλφαβητάρι της κιθάρας» του Τάσου Δέλιου
  • «το πρώτο μου βιβλίο για κιθάρα» του Ιάκωβου Κολανιάν
  • «ο μαγικός κόσμος της κιθάρας» του Κώστα Παρισιάδη
  • «ταξίδι στην κιθαροχώρα» της Κατερίνας Βαφειάδου

Διαβάστε ακόμη:

η κιθάρα στο ίντερνετ
κουίζ για μικρούς κιθαριστές

στο θρυλικό και ανανεωμένο «tar» ένα ρεπορτάζ από τις «σελίδες κιθάρας»

Η αναδημοσίευση στο tar ενός ρεπορτάζ που έφτιαξα για το μικρό κιθαριστικό μου μπλογκ, τις «σελίδες κιθάρας», είναι ένα ξεχωριστό και τιμητικό για μένα γεγονός. Το tar, στη δεκαετία του ’80, ήταν περιοδικό. Το αγοράζαμε, όλοι όσοι αγαπούσαμε την κιθάρα και μαθαίναμε νέα που τότε ήταν δυσεύρετα, το «ξεκοκαλίζαμε». Ήταν μια σπουδαία πρωτοβουλία του Νότη Μαυρουδή το περιοδικό tar, που συνεχίζεται ως σήμερα, όχι σε έντυπη μορφή, όπως κάποτε, αλλά σε ηλεκτρονική. Το tar έχει μετασχηματισθεί σε ιστότοπο, ο οποίος μάλιστα προ ημερών απέκτησε τη φρεσκάδα που του χρειαζόταν και είναι αισθητικά πολύ πιο ελκυστικός και φιλικός στους αναγνώστες.

Είμαι επαγγελματίας δημοσιογράφος, μέλος της ΕΣΗΕΑ, εδώ και τρεις δεκαετίες. Σε αυτή τη διαδρομή, έχω δει δημοσιευμένα χιλιάδες δικά μου ρεπορτάζ, σε εσωτερικές και πρώτες σελίδες εφημερίδων και περιοδικών. Οπότε είμαι εξοικειωμένος, λόγω της φύσης του δουλειάς αυτής, με τα δημοσιευμένα κείμενα, όπως οι διακεκριμένοι κιθαριστές, είναι εξοικειωμένοι να ηχογραφούν ή να παίζουν με σύνολα και ορχήστρες.

Απλά και ειλικρινά, ευχαριστώ τον διακεκριμένο κιθαριστή Κώστα Γρηγορέα που είναι διαχειριστής και αρχισυντάκτης της σελίδας tar και το διευθυντή της σελίδας Νότη Μαυρουδή, που θέλησαν να αναδημοσιεύσουν κάτι από αυτό εδώ το μπλογκ. Δεν είναι και λίγο να βλέπεις το όνομά σου δίπλα σε υπογραφές όπως του Ασημακόπουλου, του Μαυρουδή, του Γρηγορέα… Ιδού ο σύνδεσμος του ρεπορτάζ στο tar!

«κιθάρα-εξπρές»: ένα αμφιλεγόμενο πρόγραμμα του ΚΠΙΣΝ

Έχουμε πληροφορηθεί ότι τα τελευταία χρόνια προσφέρεται ένα αμφιλεγόμενο πρόγραμμα εκμάθησης κιθάρας: ο χαρακτηρισμός «αμφιλεγόμενο» είναι μάλλον ήπιος. Ας μην ξεκινήσουμε όμως με συμπεράσματα ή με την άποψή μας και ας περιγράψουμε αυτό το πρόγραμμα.

Λέγεται «κιθάρα-εξπρές«. Είναι ομαδικό μάθημα, προσφέρεται δωρεάν και διοργανώνεται από την Εθνική Λυρική Σκηνή και το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος και απευθύνεται σε ενήλικες (ο τίτλος του δείχνει ότι απευθύνεται σε ηλικιακές ομάδες πέριξ των 65 ετών).

Για να παίξεις κιθάρα, πρέπει πρώτα να κουρδιστεί η κιθάρα σε open G minor. Δηλαδή οι ανοιχτές χορδές, ξεκινώντας από την έκτη χορδή προς την πρώτη, είναι: D, G, D, G, Bb, D. Υπάρχουν και διδάσκονται δύο τρόποι να ακουστεί μια ελάσσονα ή μείζονα συγχορδία. Για την ελάσσονα, απλά χρησιμοποιείται μπαρέ… σκέτο. Δηλαδή ένα μπαρέ στο δεύτερο τάστο είναι Am, ένα μπαρέ στο πέμπτο τάστο είναι Cm κλπ. Για μια μείζονα συγχορδία, εκτός από το μπαρέ, πρέπει να πατήσουμε με το δεύτερο δάχτυλο τη δεύτερη χορδή και τίποτε άλλο.

Τα γράφω όλα αυτά και σκέφτομαι ότι είναι για γέλια και για κλάματα το πρόγραμμα, και πείτε μου αν κάνω λάθος. Προφανώς υπάρχουν αντισυμβατικά ή εναλλακτικά κουρδίσματα που προσφέρουν κατά περίπτωση, υπάρχουν και εναλλακτικοί ή και συμπληρωματικοί τρόποι «διδασκαλίας» – τα γνωστά «ακόρντα» με τα κουτάκια, οι ταμπλατούρες, χίλια πράγματα έχω ακούσει. Αυτό το πράγμα όμως, προσωπικά, δεν μπορώ να το χωνέψω πως είναι δυνατόν να σημαίνει «μαθαίνω κιθάρα».

Και πως το έμαθα αυτό; Μια μέρα, ένας φίλος καθηγητής πιάνου στο ωδείο που εργάζομαι, δέχθηκε μια ομάδα κυριών με κιθάρες και μου ζήτησε να ανέβω στον τρίτο όροφο να τις κουρδίσω γιατί επρόκειτο να παίξουν κάτι όλοι μαζί και να τραγουδήσουν. Παίρνω την πρώτη κιθάρα, λέω δε μπορεί. Παίρνω μια δεύτερη, το ίδιο. Ώσπου μια από τις κυρίες μου είπε: «Ξέρετε, εμείς, κάνουμε μάθημα στο Νιάρχο, υπάρχει ένα δωρεάν πρόγραμμα που λέγεται κιθάρα εξπρές και κουρδίζουμε αλλιώς τις κιθάρες μας».

«Πως τις κουρδίζετε;» ρωτάω και μου έδειξαν το ντοσιέ τους. Από το οποίο έχω κρατήσει φωτοτυπίες για του λόγου το αληθές:

Έχω επίγνωση ότι γράφω για ένα πρόγραμμα που δεν το προτείνει ο οποιοσδήποτε, αλλά το διοργανώνει η Εθνική Λυρική Σκηνή και το Ίδρυμα Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, η προσφορά των οποίων αναμφίβολα είναι μεγάλη. Μην πέσετε να με φάτε, αλλά η γνώμη μου – κι έχω το θάρρος να την εκφράζω – είναι ότι η «κιθάρα εξπρές» που προτείνουν είναι μια παραφωνία στη συνολική πολιτιστική προσφορά τους. Μπορεί και να πέφτω έξω. Κάθε κριτική δεκτή. Επί του προγράμματος και επί του κειμένου μου. – Μιχάλης Βουτσαδάκης (δάσκαλος κλασικής κιθάρας, δημοσιογράφος).

με τις «δύο κιθάρες» του Ορφέα Περίδη και του Μανόλη Ανδρουλιδάκη

Κιθαριστική εκδήλωση διοργανώνεται στην Καλλιθέα: ο Ορφέας Περίδης, δημοφιλής και αγαπημένος τραγουδοποιός και ο κιθαριστής Μανόλης Ανδρουλιδάκης μας περιμένουν τη Δευτέρα 14 Ιουνίου, στο κέντρο της πόλης.

Η συναυλία θα γίνει σε ανοιχτό χώρο δίπλα στην πλατεία Δαβάκη (Μαντζαγριωτάκη και Εσπερίδων), με ελεύθερη είσοδο και ώρα έναρξης στις 21:00, στο πλαίσιο του πολιτιστικού προγράμματος του Δήμου Καλλιθέας.

Για τον κιθαριστή Μανόλη Ανδρουλιδάκη και την πρόσφατη δισκογραφική του δουλειά με πολύ ενδιαφέρουσες διασκευές ελληνικής κινηματογραφικής μουσικής για κιθάρα, διαβάστε και στο ρεπορτάζ με τις νέες κιθαριστικές ηχογραφήσεις.

7 νέες κιθαριστικές ηχογραφήσεις και 3 που έρχονται προσεχώς

Οι «σελίδες κιθάρας» συγκέντρωσαν τις σκόρπιες πληροφορίες και σας προτείνουν ένα καλοκαιρινό ταξίδι με τα ελληνικά ηχοχρώματα της κιθάρας. Μπορείτε να αποκτήσετε τη δουλειά των μουσικών αγοράζοντας τα CDs, ή μπορείτε να ακούσετε με streaming τις ηχογραφήσεις τους.

Όλες οι δυνατότητες της κιθάρας, όλη η ομορφιά της αναδεικνύονται από αυτές τις τόσο διαφορετικές μεταξύ τους δουλειές: άλλες κινούνται στο χώρο της σύγχρονης μουσικής, άλλες είναι εκπαιδευτικού περιεχομένου (σπουδές), άλλες στο λεγόμενο «έντεχνο» – κρατάμε για λόγους συνεννόησης τον όρο γιατί, μπορεί να έχει επικρατήσει, αλλά προφανώς είναι άστοχος και λανθασμένος: δηλαδή είναι έντεχνος μόνο ο Μαυρουδής ή ο Αργυρόπουλος και είναι… άτεχνοι ο Μαστοράκης ή ο Τοσικιάν; μην τρελαθούμε!

Ανοίξτε τους συνδέσμους που δημοσιεύουμε και ακούστε κιθάρες. Όποιο είδος σας αρέσει: κιθάρα επεξεργασμένη για συνοδεία τραγουδιού (Μαυρουδής, Αργυρόπουλος), πολύ προσεγμένες διασκευές ελληνικής κινηματογραφικής μουσικής (Ανδρουλιδάκης), σύγχρονες σπουδές για προχωρημένους μαθητές (Κοτρωνάκης), υπέροχες διασκευές του συνθέτη Γιαν Τίρσεν (Τοσικιάν), έργα του σύγχρονου και κλασικού ρεπερτορίου της κιθάρας (Μπρούζος, Κανελλόπουλος).

2020, Φεβρουάριος

Μανόλης Ανδρουλιδάκης. Κυκλοφόρησε το νέο άλμπουμ «Greek Cinema Music For Classical Guitar» (FM Records – 2020), μια εξαιρετική επιλογή κινηματογραφικής μουσικής ελλήνων συνθετών σε πολύ προσεγμένες, καλοδουλεμένες διασκευές του Ανδρουλιδάκη τις οποίες ερμηνεύει ο ίδιος. Ακούστε επιλέγοντας από αυτό το σύνδεσμο.

2020, Δεκέμβριος

Νότης Μαυρουδής. Κυκλοφόρησε το νέο βιβλίο που εμπεριέχει το CD «Ξαφνικοί Επισκέπτες» (Εκδόσεις Άπαρσις – 2020), που περιέχει δεκατρία τραγούδια σε σύνθεση Νότη Μαυρουδή. Έξι σπουδαίοι ερμηνευτές και δώδεκα νέοι στιχουργοί, με την κιθάρα φυσικά του θρυλικού και πάντα δημιουργικού Νότη Μαυρουδή.

2021, Ιανουάριος

Γιώργος Τοσικιάν. Διπλή και σημαντική δουλειά διεθνούς εμβέλειας (Brilliant Classics – 2021). «La plage» είναι ο τίτλος της νέας δισκογραφικής δουλειάς του διακεκριμένου κιθαριστή. Πρόκειται για την πρώτη ολοκληρωμένη συλλογή έργων του Yann Tiersen διασκευασμένα για κιθάρα. Υπογραφή Τοσικιάν στις μεταγραφές για κιθάρα και στην ερμηνεία δέκα μουσικών θεμάτων του Γάλλου συνθέτη.

2021, Φεβρουάριος

Μιχάλης Μπρούζος. Κυκλοφόρησε το νέο άλμπουμ «Hommage» (BLB records – 2021), ένα αφιέρωμα στα αγαπημένα του κομμάτια από το «κλασικό» ρεπερτόριο της κιθάρας – από την εποχή μπαρόκ έως σήμερα. Είναι η τέταρτη προσωπική δισκογραφική του δουλειά. Ακούστε το Hommage εδώ.

2021, Απρίλιος

Δημήτρης Κοτρωνάκης. Πρόκειται για 24 σπουδές (Apostolos Paraskevas: «The Guitar Etudes») που ηχογράφησε ο τρομερός κιθαριστής, ασύλλυπτης τεχνικής αρτιότητας, Δημήτρης Κοτρωνάκης. Δείτε την έκδοση (βιβλίο), εδώ και ακούστε τον Κοτρωνάκη να παίζει αυτές τις σπουδές εδώ.

2021, Ιούνιος

Βασίλης Κανελλόπουλος. Κυκλοφορεί από τον «Καθρέφτη ήχων αληθινών» η πρώτη προσωπική δισκογραφική δουλειά του ανήσυχου και δημιουργικού κιθαριστή, με έργα Ελλήνων συνθετών. Το CD μπορείτε να το βρείτε εδώ και μπορείτε να το ακούσετε εδώ.

2021, Ιούνιος

Γιάννης Αργυρόπουλος. Πρόκειται για μια σειρά τραγουδιών και είναι η πρώτη δισκογραφική δουλειά του σημαντικού μουσικού και άξιου καθηγητή κιθάρας που κάνει την πρεμιέρα της στις 6 Ιουνίου στο διαδίκτυο (στην πλατφόρμα του YouTube) με τίτλο «Μιαν άνοιξη και μόνο». Παρακολουθήστε από εδώ.

Τι περιμένουμε

Kαλλιτεχνικό γεγονός, θα είναι σύντομα η ηχογράφηση δύο σπουδαίων μουσικών σε έργα Astor Piazzolla, ενός τρομερού σολίστ ακορντεόν και ενός κιθαριστικού φαινομένου. Θα σας πούμε περισσότερα μόλις έχουμε λεπτομέρειες.

Ακόμη, ετοιμάζει τη νέα δισκογραφική δουλειά του ο κιθαριστής και συνθέτης Γιώργος Ταμπάκης, με τίτλο: «hEre nOw theN» (έκδοση Ekfrassis Productions 2021) για σόλο 8χορδη κιθάρα. Αναμένεται να κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα και έρχεται ως συνέχεια της συνεργασίας του με την διακεκριμένη Γερμανίδα κλαρινετίστα Rebecca Trescher και του cd Dual Nature (2020) που διακρίθηκε αποσπώντας εξαιρετικές κριτικές από Ευρώπη και Αμερική.

Επειδή δεν έχουμε ακόμη μουσική (έρχεται τους επόμενους μήνες), ας πούμε μερικά λόγια παραπάνω γι’ αυτά που ετοιμάζει ο Ταμπάκης: Στο «hEre nOw theN» ο Γιώργος Ταμπάκης παρουσιάζει ένα σύνολο συνθέσεων και αυτοσχεδιασμών, με μοντέρνα μουσική προσέγγιση, αφομοιώνοντας στοιχεία και τάσεις της σύγχρονης κλασικής, μοντέρνας τζαζ, avant garde, progressive μουσικής, με τον ελληνικό ήχο να είναι συχνά παρών τόσο μελωδικά όσο και ρυθμικά. Υπάρχει και ένα ιδιαίτερο όργανο που χρησιμοποιείται στις ηχογραφήσεις, κατασκευής του τρομερού κιθαριστή Γιώργου Μπεχλιβάνογλου: Giorgos Tabakis 8 string MOOV guitar.

Μπορείτε να ακούσετε εδώ την τελευταία του δισκογραφική δουλειά – και μείνετε συντονισμένοι στις «σελίδες κιθάρας» ή στη σελίδα του Γιώργου Ταμπάκη στο fb για τα νεότερα.

Ακόμη, το φθινόπωρο έρχεται μια κιθαριστική έκπληξη: δύο παλιοί φίλοι, ο ένας παλιός καθηγητής κιθάρας με «υπογραφές» σε δεκάδες πτυχία και διπλώματα και ο άλλος ένας από τους πλέον διακεκριμένους σολίστες θα συνεργασθούν. Ο δεύτερος θα ερμηνεύσει έργα του πρώτου.

Πιο παλιές δουλειές που έχουν ηχογραφηθεί πριν λίγα χρόνια, μπορείτε να αναζητήσετε στις σελίδες του Δημήτρη Μυστακίδη, του Βασίλη Καναρά.

επίσκεψη στο εργαστήρι που κατασκευάζει κιθάρες ο σολίστ Αντώνης Χατζηνικολάου

Οι «σελίδες κιθάρας», επισκέφθηκαν το εργαστήρι που φτιάχνει τις εξαιρετικής ποιότητας κιθάρες του ο Αντώνης Χατζηνικολάου! Κατόπιν ευγενικής του πρόσκλησης, βρεθήκαμε στο εργαστήρι του, στο Περιστέρι.

Πρώτη διαπίστωση: η είσοδος, σε τίποτα δεν προδιαθέτει τον επισκέπτη για το μαγικό εργαστήρι. Την ίδια έκπληξη, πάντως, είχα νιώσει και στη Γρανάδα, όταν είχα επισκεφθεί, προ πολλών ετών, με φίλο και γνωστό καθηγητή κιθάρας το εργαστήρι ενός φημισμένου Ισπανού luthier. Έμοιαζε απ’ έξω με παλιά, εγκαταλελειμμένη βιοτεχνία. Νομίζαμε ότι το GPS μας οδήγησε σε λάθος διεύθυνση…

Δεύτερη διαπίστωση: οι κιθάρες δια χειρός Χατζηνικολάου είναι όργανα πολύ υψηλής ποιότητας, με τον ήχο που μόνο το καπάκι από έλατο και τα άλλα πανάκριβα ξύλα προσφέρουν. Στο χέρι του κιθαριστή είναι να βγάλει τον ήχο που θέλει, η κιθάρα θα υπακούσει, τα ηχοχρώματα είναι εκεί και περιμένουν να βγουν.

Δεν απευθύνονται τα χειροποίητα αυτά όργανα σε αρχάριους μαθητές που δεν μπορούν ακόμη να εκτιμήσουν τους ήχους και την ποιότητα κατασκευής, αλλά σε πολύ προχωρημένους μαθητές επί πτυχίω, σε σολίστ ή σε καθηγητές του οργάνου.

Ο Αντώνης Χατζηνικολάου ερμηνεύει Bach (Largo BWV 1005) στην κιθάρα που κατασκεύασε ο ίδιος

Τα ξύλα

Ο Αντώνης Χατζηνικολάου, χρησιμοποιεί μόνο Ευρωπαϊκό έλατο για το καπάκι στις κιθάρες που κατασκευάζει και όχι κέδρο (που είναι κι αυτό ένα ευρέως χρησιμοποιούμενο ξύλο για καπάκια). Η πλάτη και τα πλαϊνά, είναι κατασκευασμένα από ινδικό παλίσανδρο (χρησιμοποιούνται και άλλα εξωτικά ξύλα π.χ. παλίσανδρος Μαδαγασκάρης, Κοκομπόλο κλπ). Για το μπράτσο, χρησιμοποιεί Ισπανικό κέδρο ή μαόνι, με μια εσωτερική, μη ορατή ενίσχυση με μια βέργα έβενου. Έβενος, το πιο σκληρό από όλα τα ξύλα, χρησιμοποιείται και για την ταστιέρα.

«Χρειάζονται περίπου 200 ώρες δουλειάς για να κατασκευαστεί μια τέτοια κιθάρα», μας λέει ο Αντώνης Χατζηνικολάου – χωρίς να υπολογίζεται ο χρόνος για τα «βερνίκια».

Θα μου πείτε, «βερνίκια», σιγά τη δουλειά…

Τα βερνίκια

«Το πιο δύσκολο κομμάτι στην κιθάρα, δεν με έχει δυσκολέψει όσο το βερνίκι», λέει ο – διακεκριμένος σολίστ, θυμίζω, δείτε το βιογραφικό του – Αντώνης Χατζηνικολάου. Χρησιμοποιεί μια ουσία που αφήνουν συγκεκριμένα έντομα σε δέντρα, στην Ινδία, την οποία αναμιγνύει με αλκοόλη. Με ένα λεπτό και μαλακό πανάκι περνά πολλά «χέρια» το ξύλο με υπομονή προσέχοντας τα ίχνη και τα στρώματα βερνικιού που μένουν στο ξύλο. Χρειάζεται ισορροπία στη χρήση αλκοόλης (που διαλύει το βερνίκι που είχε περαστεί στο προηγούμενο χέρι). Σύνθετη και λεπτή διαδικασία.

Η εμπειρία, η γνώση και το μεράκι

Το μεράκι της κατασκευής με πρώτη ύλη το ξύλο, ξεκινά από τον προπάππου του Αντώνη Χατζηνικολάου. Έφτιαχνε στην Κούταλη, στις αρχές του 20ού αιώνα, ξύλινες βάρκες. Μάλιστα ένα μοναδικό μοντέλο τέτοιας βάρκας το βρήκε 100 χρόνια μετά την κατασκευή του και το αναπαλαίωσε.

Η γνώση της κατασκευής κιθάρας, αποκτήθηκε στη Νέα Υόρκη αλλά και στην Αθήνα. Όταν ο Αντώνης Χατζηνικολάου βρισκόταν στην αμερικανική μητρόπολη ως σολίστ για συναυλίες, μαθήτευσε δίπλα στο Νίκο Ιωάννου, έναν άνθρωπο που εκτιμά ιδιαίτερα και τον θεωρεί «έναν από τους σπουδαιότερους οργανοποιούς διεθνώς«, όπως μας λέει.

Στην Αθήνα, ο Αντώνης Χατζηνικολάου μαθήτευσε δίπλα στον κατασκευαστή Γιώργο Παντελιά που «με γενναιοδωρία μοιράστηκε τις γνώσεις του στην οργανοποιία αλλά και βοήθησε στα πρώτα βήματα«.

Η ροζέτα

Η ροζέτα, αυτό το ξύλινο «κέντημα» που κοσμεί το καπάκι της κιθάρας, είναι μια μεγάλη διαδικασία και αυτή. Δεν είναι ζωγραφιά. Είναι μικρά ξυλαράκια διαφόρων χρωμάτων που κολλάνε με ένα συγκεκριμένο «πατρόν». Φαντασθείτε έναν κύλινδρο με κολλημένα ξυλαράκια. Ακολούθως, ο κύλινδρος κόβεται εγκάρσια σε λεπτές φέτες που θα μπουν στο αυλάκι που έχει ήδη δημιουργηθεί στο καπάκι, γύρω από την τρύπα του ηχείου.

Τέλος χρόνου λόγω Covid!

Ο ελληνικός καφές που μας πρόσφερε ο Αντώνης Χατζηνικολάου, τελείωνε. Ο χρόνος έδειχνε να πιέζει. Η Μπέσυ Διαγωμά, διακεκριμένη σολίστ και καθηγήτρια κιθάρας (δεν ασχολείται πάντως με κατασκευές!), σύζυγος του Αντώνη Χατζηνικολάου, του τηλεφώνησε για να του θυμίσει μια οικογενειακή υποχρέωση που είχαν: να προμηθευθούν ένα «rapid test» για τον μικρό Πάνο, το γιο τους, που θα πήγαινε στο σχολείο. Έτσι, άφησα γρήγορα – γρήγορα το εργαστήρι αλλά κράτησα μια ξεχωριστή εμπειρία, τους γλυκούς ήχους από τις κιθάρες Χατζηνικολάου (είχα το προνόμιο να παίξω με όλες όσες είχε στο εργαστήρι έτοιμες!), μερικές φωτογραφίες που ζήτησα για να τις μοιραστώ εδώ και μερικές δικές μου φωτογραφίες «της στιγμής» που δημοσιεύω σήμερα!

Ο Αντώνης Χατζηνικολάου με κιθάρα κατασκευής του Νίκου Ιωάννου ερμηνεύει τα πέντε κομμάτια (Cinco Piezas) του Astor Piazzolla

Διαβάστε ακόμη:

ο Αντώνης Χατζηνικολάου συνομιλεί με τον Κώστα Γρηγορέα στην ιστοσελίδα tar.gr

Και ακόμη:

πως φτιάχνει τις κιθάρες του ο Γιάννης Παλαιοδημόπουλος (ρεπορτάζ στο viewtag.gr)

ηλεκτρική ή κλασική κιθάρα; ιδού οι απαντήσεις

Αυτή η πολύ δύσκολη χρονιά τελειώνει σε λίγο. Το καλοκαίρι, είναι μια γόνιμη περίοδος για παιδιά και γονείς γιατί μέσα στις διακοπές, μπορούν να κουβεντιάσουν για τα σχέδια της νέας χρονιάς που ξεκινά το Σεπτέμβριο.

Οι «σελίδες κιθάρας», ζήτησαν και πήραν απαντήσεις στο ερώτημα που πολύ συχνά έχουν όσοι πρωτομπαίνουν στον κόσμο των μουσικών σπουδών και της κιθάρας. «Ηλεκτρική ή κλασική»; Οι απαντήσεις που συγκεντρώσαμε έχουν την υπογραφή διακεκριμένων σολίστ, καθηγητών ή και διευθυντών ωδείων, με τεράστια γνώση και εμπειρία. Απευθυνθήκαμε σε σπουδαίους μουσικούς, κλασικούς κιθαριστές, αλλά και σολίστ ηλεκτρικής και ακουστικής κιθάρας. Το ερώτημα που τους θέσαμε είναι το εξής:

Σε μια φιλική σας παρέα, ένα παιδί έρχεται και σας λέει: «μου αρέσει η κιθάρα, θέλω να μάθω να παίζω ηλεκτρική«.

Τι του απαντάτε;

Εύα Ατματζίδου

«Σίγουρα όλες οι περιπτώσεις δεν είναι ίδιες. Σε γενικές γραμμές, όταν ένα παιδί λέει ότι θέλει να μάθει κιθάρα, νομίζω ότι έχει σημασία να κάνουμε κάποιες στοχευμένες ερωτήσεις σε σχέση με την επιθυμία του, εξηγώντας παράλληλα τις βασικές διαφορές ανάμεσα στα είδη, στις δυνατότητες, τόσο ως προς την τεχνική, αλλά και ως προς την κατεύθυνση που το κάθε είδος δίνει στη σκέψη. Είναι σημαντικό να ξέρει για τι μιλάει -μιας και αυτό δεν είναι δεδομένο- και να ξέρουμε και εμείς. Ζητήματα όπως: πένα ή δάχτυλα, πολυφωνικό παίξιμο με βάση την παρτιτούρα ή αυτοσχεδιασμός, το ρεπερτόριο, ο ήχος είναι σίγουρα κάποια τελείως βασικά ζητήματα, που χρειάζεται να διευκρινιστούν. Από εκεί και πέρα κάθε απάντηση είναι σεβαστή και το μόνο ζητούμενο κατά τη γνώμη μου είναι ο κατάλληλος δάσκαλος. Αυτό, εφόσον μιλάμε για παιδί, αλλά το πιστεύω και γενικότερα, θα σήμαινε ότι πέρα από την επαρκή γνώση του αντικειμένου του, θα ήταν ωραίο να μπορεί να εμπνεύσει και να τροφοδοτήσει μια δημιουργική σκέψη σε σχέση με τη μουσική γενικότερα, με το «είδος» να λειτουργεί ίσως ως ουσιαστική αφορμή, αλλά όχι απαραίτητα ως τον μοναδικό στόχο».

Κώστας Γρηγορέας

«Η κλασική κιθάρα είναι το πιο ολοκληρωμένο πολυφωνικό όργανο της κιθαριστικής οικογένειας. Μιλάω καθαρά τεχνικά και όχι υπονοώντας ότι είναι ανώτερο, μιας και κάθε όργανο έχει τον λόγο ύπαρξής του και στα χέρια ενός καλού μουσικού γίνεται εξ ίσου σημαντικό εργαλείο καλλιτεχνικής έκφρασης. Η λογική λοιπόν λέει ότι ο μαθητής πρέπει να ξεκινήσει από το πιο ολοκληρωμένο πολυφωνικό όργανο, ώστε να καταλάβει, παίζοντας, τον τρόπο που χτίζεται η μουσική. Αυτός είναι ο πιο λογικός δρόμος. Όπως είναι πιο λογικό να μάθεις πρώτα τα βασικά στο πιάνο και μετά να ασχοληθείς με συνθεσάιζερ και μουσική τεχνολογία. Στην πράξη έχω δει ότι η γνώση κλασικής κιθάρας, έχει βοηθήσει τους μαθητές μου, που τελικά επέλεξαν να εξειδικευτούν στην ηλεκτρική, να γίνουν πιο ολοκληρωμένοι μουσικοί. Σίγουρα δεν είναι αυτός ο μοναδικός δρόμος, αλλά θα έλεγα ότι αν θέλεις να μάθεις τη μουσική και με το μυαλό, όχι μόνο με το ένστικτο, μάλλον είναι ο πιο σωστός για να κάνεις τα πολύ αρχικά βήματα».

Στέλιος Γκόλγκαρης

«Καλύτερα να ξεκινήσεις με κλασική κιθάρα, που αποτελεί την βάση για όποια κιθάρα ασχέτως κατασκευής επιθυμείς να παίξεις. Μαθαίνοντας κλασική κιθάρα με το κλασικό μουσικό εκπαιδευτικό σύστημα, θεωρητικά και κλασικό σύστημα κιθαριστικά τεχνικά, μπορείς μετά να παίξεις όποια άλλη κιθάρα επιλέξεις (ηλεκτρική, ακουστική, φλαμένκο, fados κλπ.), το αντίθετο είναι πολύ δύσκολο να γίνει».

Μπέσυ Διαγωμά

«Η προσωπική μου άποψη είναι ότι ένα μικρό παιδί θα έπρεπε να ξεκινάει με όργανο ακουστικό και όχι ηλεκτρικό, είτε είναι κιθάρα είτε είναι πιάνο. Κι αυτό γιατί είναι πιο φυσικός ήχος και ταιριάζει πιο πολύ στην ψυχούλα του… Φυσικά δεν θα μπορούσα να το εξηγήσω αυτό στο ίδιο το παιδί, θα του έλεγα απλά ότι πρέπει να μάθει πρώτα κλασική. Ένα παιδί του Γυμνασίου όμως θα μπορούσε να ξεκινήσει με ηλεκτρική κατευθείαν μιας και οι δάσκαλοι της ηλεκτρικής κιθάρας είναι πολύ καταρτισμένοι πλέον ως προς την τεχνική. Δεν είναι όπως παλιά τα πράγματα που έπιαναν την κιθάρα και ναι μεν παίζανε καταπληκτικά, αλλά είχαν πολλά προβλήματα τεχνικής.
Μακάρι να μπορούσαμε να τα συνδυάζαμε όλα: τον αυτοσχεδιασμό και την ελευθερία που έχουν οι ηλεκτρικοί, με τη λεπτομέρεια και την επεξεργασία του ήχου που έχουν οι κλασικοί!
Νομίζω ότι είναι κρίμα να ανακόψεις την ορμή ενός γυμνασιόπαιδου, που είναι πιο συνειδητό, από την επιθυμία του να μάθει ηλεκτρική λέγοντάς του ότι είναι καλύτερα να ξεκινήσει με κλασική…».

Βασίλης Καναράς

«Εξαρτάται από την ηλικία. Αν είναι μικρός, θα του πω οτι είναι βαριά, δεν μπορεί να κάνει σηκώματα που είναι βασικό συστατικό της ηλεκτρικής και θα του πρότεινα να αρχίσει με την κλασική. Αν είναι πιο μεγάλος, γυμνάσιο τουλάχιστον, είναι δικιά του επιλογή».

Λεωνίδας Κανάρης

«Θα το αντιμετώπιζα όπως ακριβώς θα έκανα εάν επρόκειτο για οποιοδήποτε όργανο. Θα προσπαθούσα, μέσα από μια φιλική κουβέντα, να διαπιστώσω αν είναι ενημερωμένος για τη φυσιογνωμία και τον μουσικό ρόλο του οργάνου, καθώς και για την εκπαιδευτική πορεία που χρειάζεται να ακολουθήσει, μέχρι να φθάσει στον όποιο στόχο έχει. Επιπρόσθετα, θα συμπλήρωνα τα κενά στην ενημέρωσή του ή θα διόρθωνα διακριτικά τις όποιες παρανοήσεις του. Αν παρέμενε θετικός, και χρειαζόταν δάσκαλο, θα του σύστηνα έναν καλό συνάδελφο ή εκπαιδευτήριο. Αν από την κουβέντα μας προέκυπτε κάποια αβεβαιότητα για το όργανο, θα προσπαθούσα να τον βοηθήσω στην καλύτερη δυνατή επιλογή, με βάση τη δική του ιδιοσυγκρασία ή ανάγκες και θα ακολουθούσε η ανάλογη ενημέρωση.
Με δυο λόγια, ο κάθε μαθητής μας πρέπει να έρθει από δική του επιλογή. Αυτό θεωρώ ως την ελάχιστη προϋπόθεση. Δεν βρίσκω τίμιο να ανακατευθύνουμε τον οποιονδήποτε άνθρωπο προς το όργανο που εμείς διδάσκουμε. Κάθε άνθρωπος πρέπει να ασχοληθεί με το όργανο που τον ελκύει σε κάθε δεδομένη χρονική περίοδο. Και εφόσον μας ζητηθεί, εμείς οφείλουμε να τον ενημερώσουμε υπεύθυνα».

Σταύρος Κατηρτζόγλου

«Αγαπητέ φίλε μου, εγώ είμαι ένας κλασικός κιθαριστής και μουσικός. Λίγα πράγματα γνωρίζω για την ηλεκτρική κιθάρα, κυρίως ως ακροατής γιατί πάντα αγαπούσα τη ροκ και τζαζ, όμως η απόφασή σου να μελετήσεις μουσική είναι πολύ σωστή και θα σε βοηθήσει σε πολλά επίπεδα στη ζωή σου, είτε γίνεις μουσικός, είτε όχι. Να ξέρεις ότι στην περίπτωση που θέλεις να ασχοληθείς σοβαρά, η μουσική σπουδή είναι μακρά, επίπονη και πολυδιάστατη, δεν περιορίζεται απλά στο παίξιμο ενός οργάνου. Σημασία λοιπόν δεν έχει τόσο το όργανο που θα επιλέξεις, αλλά κατά πόσο είσαι διατεθειμένος να εμβαθύνεις και να κατακτήσεις τα μυστικά αυτής της τέχνης. Για την απόφασή σου, θα σε συμβούλευα τρία πράγματα:
-Να διαβάσεις τα προγράμματα σπουδών ηλεκτρικής κιθάρας ελληνικών και ξένων ιδρυμάτων, ώστε να γνωρίσεις τι πρόκειται να μάθεις.
-Να αγοράσεις ένα καλό όργανο για αρχή, μη τσιγκουνευτείς.
-Να συνεργαστείς με έναν ικανό και καταρτισμένο δάσκαλο που να σε εμπνέει».

Ειρήνη Κετικίδη

«Του απαντάω ναι χωρίς δεύτερη σκέψη. Άρχισα κι εγώ κατευθείαν ηλεκτρική κιθάρα λόγω ακουσμάτων, χωρίς να περάσω το στάδιο κλασικής ούτε ακουστικής κιθάρας. Σίγουρα το επόμενο που θα ρωτήσω είναι τι μουσική ακούει το παιδί, για βεβαιωθώ ότι με την ηλεκτρική θα παράγει τον ήχο και το στυλ που του αρέσει. Θα του εξηγήσω τη φύση της ηλεκτρικής κιθάρας ως ρυθμικό και ως σολιστικό όργανο για να δω αν ενδιαφέρεται για το ένα ή το άλλο ή και τα δύο, και το γεγονός ότι η ηλεκτρική κιθάρα είναι όργανο που κατά κανόνα χρειάζεται μπάντα. Αν όλα αυτά του ταιριάζουν σε αυτό που φαντάζεται, ξεκινάει με την ηλεκτρική κιθάρα απευθείας χωρίς κανένα θέμα. Τώρα στην περίπτωση που ενδιαφέρεται περισσότερο να τραγουδάει και να συνοδεύει τη φωνή του, θα του προτείνω ακουστική κιθάρα. Θεωρώ ότι η κλασική κιθάρα έχει από μόνη της πολύ διαφορετικό παίξιμο και ρεπερτόριο, οπότε θα είναι μάλλον και στο ίδιο το παιδί σαφές εξαρχής αν θέλει αυτό τον ήχο. Δηλαδή αν πει συγκεκριμένα θέλω να μάθω να παίζω ηλεκτρική, συνήθως θα ξέρει περίπου τι θέλει, αλλιώς θα έλεγε γενικώς θέλω να μάθω να παίζω κιθάρα οπότε θα ξεκινούσαμε τη συζήτηση πάλι από το τι μουσική ακούει».

Ιάκωβος Κολανιάν

«Τους απαντώ πως είναι δυο διαφορετικά όργανα με πολλές όμως ομοιότητες και διαφορετικές δυνατότητες!».

Μιχάλης Κονταξάκης

«Είναι δύσκολο να απαντηθεί το ερώτημά σας. Η ηλικία του παιδιού, η στενότητα της σχέσης μαζί του, το γενικότερο προφίλ του θα επηρέαζαν σίγουρα την απάντησή μου. Πιθανόν όμως να ήταν κάπως έτσι:
Θα έκανα εξαρχής τη διευκρίνιση ότι είμαι δάσκαλος κλασικής κιθάρας και μόνο για την κλασική κιθάρα μπορώ να μιλήσω ως ειδικός. Επίσης μπορώ να αναλάβω μόνο μαθητές κλασικής κιθάρας, υπάρχουν δάσκαλοι που ειδικεύονται στην ηλεκτρική. Η ηλεκτρική κιθάρα είναι ένα άλλο όργανο με πολλές ομοιότητες βέβαια αλλά σε καμία περίπτωση το να παίζει κανείς το ένα είδος κιθάρας δε συνεπάγεται ότι ξέρει να παίζει και το άλλο.
Έχω τη γνώμη ότι είναι μύθος πως για να κάνει κάποιος ηλεκτρική πρέπει πρώτα να κάνει κλασική. Ακόμα και πολύ μικρά παιδιά μπορούν να ξεκινήσουν απευθείας ηλεκτρική. Παρόλα αυτά θα σημείωνα ότι από την κλασική στην ηλεκτρική περνά κανείς ευκολότερα αν αποφασίσει να αλλάξει ή να κάνει και τα δύο παράλληλα. Το αντίστροφο δεν είναι πάντα εύκολο. Στη συνέχεια θα μιλούσα στο παιδί για την κλασική κιθάρα, και θα του ανέλυα όλα αυτά που με γοητεύουν τόσο σε αυτό το όργανο και θα το ενθάρρυνα να μιλήσει και με ένα δάσκαλο ηλεκτρικής κιθάρας».

Βασίλης Μαστοράκης

«Θα του έλεγα να μάθει ηλεκτρική κιθάρα, εφόσον είναι ένα παιδί συνειδητοποιημένο γι’ αυτό που θέλει. Η ηλεκτρική κιθάρα, είναι ένα σπουδαίο και επίσης δύσκολο όργανο. Κάποια πιο μικρά παιδιά, έχοντας στο μυαλό τους εικόνες από συναυλίες δημοφιλών συγκροτημάτων, έχουν ίσως φαντασθεί τον εαυτό τους όχι τόσο σαν μουσικό, αλλά σαν ένα δημοφιλή καλλιτέχνη που παίζει και λίγη μουσική. Αυτό είναι ένα θέμα που πρέπει να εξηγηθεί στα παιδιά. Οι σπουδαιότεροι κιθαριστές, κλασικοί ή ηλεκτρικοί, έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στο όργανο που διακρίθηκαν ως σολίστες. Μερικές φορές η δημοφιλία δεν έχει να κάνει με τις μουσικές σπουδές. Αυτό πρέπει να το γνωρίζει κάθε νέος και φυσικά να πάρει την απόφαση ο ίδιος».

Μιχάλης Μπρούζος

Όπως σε όλα τα πράγματα στη ζωή, έτσι και στη μουσική, η ενημέρωση παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στη λήψη μιας ορθής απόφασης. Είτε μιλάμε για ένα μεγάλο παιδί στην εφηβεία είτε για έναν ενήλικα, οφείλουμε σε μια φαινομενικά ειλημμένη απόφαση, να δώσουμε τις επιλογές που θεωρούμε ως εκπαιδευτικοί ότι αρμόζουν στην κάθε περίπτωση. Πρώτον και κύριον υπάρχει σύγχυση μεταξύ κλασικής κιθάρας και κλασικού ρεπερτορίου. Ο μέσος υποψήφιος μαθητής νομίζει πως αν ξεκινήσει με κλασική κιθάρα θα δουλέψει υποχρεωτικά κλασικά κομμάτια που δεν τον αφορούν και δεν ανήκουν στα «ακούσματα» του. Η πραγματικότητα όμως για μένα είναι πως η κλασική κιθάρα σαν όργανο σου δίνει την δυνατότητα να γνωρίσεις σε βάθος την «finger style» τεχνική και την πολυφωνία που η ηλεκτρική κιθάρα κατά κύριο λόγο δεν θα σου προσφέρει σε τέτοιο βαθμό λόγω της χρήσης πένας. Αν αυτό αποσαφηνιστεί και απενοχοποιηθεί η «βαριά» για πολλούς λέξη «κλασική» απο το όργανο της κιθάρας, τότε έχει παρατηρηθεί πως πολλά παιδιά αλλά και ενήλικες ξεκινούν με την κλασική κιθάρα. Και αυτό για μένα μόνο θετικά μπορεί να λειτουργήσει για την όποια εξέλιξή τους στο κόσμο της μουσικής».

Γιώργος Τοσικιάν

«Η απάντηση που θα έδινα θα είχε άμεση εξάρτηση από την ηλικία του μαθητή. Στην περίπτωση ενός μαθητή άνω των 14 ή 15 χρόνων, κατασταλαγμένου ως προς τα μουσικά του γούστα και τις καλλιτεχνικές του επιθυμίες θα του πρότεινα σίγουρα να διαλέξει με μοναδικό κριτήριο τι του αρέσει περισσότερο και θα του ευχόμουν καλή μελέτη και καλή σταδιοδρομία. Στην περίπτωση όμως ενός παιδιού σε ηλικία αντίστοιχη των τάξεων του δημοτικού σχολείου θα πρότεινα να ξεκινήσει τις σπουδές του με την κλασική κιθάρα. Οι λόγοι είναι οι εξής:
Για να δοθεί η ευκαιρία στα παρθένα αυτιά του παιδιού να ακούσουν τον ήχο της κλασικής κιθάρας αλλά και το ρεπερτόριο της. Όλα αυτά δεν είναι αυτονόητα για κάθε μικρό παιδί στην Ελλάδα.
Επίσης, για να δοθεί η ευκαιρία στον μαθητή να πλάσει τα δάχτυλα του με την τεχνική της κλασικής κιθάρας. Είναι γεγονός ότι ένας ηλεκτρικός κιθαρίστας είναι απίστευτα δύσκολο να μεταπηδήσει στην κλασική. Κυρίως λόγω των διαφορετικών απαιτήσεων στο δεξί χέρι, την στάση αλλά και την αισθητική του ήχου. Στην περίπτωση όμως ενός μαθητή κλασικής κιθάρας, η αποκτηθείσα τεχνική δεν τον εμποδίζει σε τίποτα (ίσα ίσα που τον εξυπηρετεί) και ως προς την ηλεκτρική κιθάρα.
Με λίγα λόγια υπερασπίζομαι το δικαίωμα ενός παιδιού στην όποια επιλογή θα κάνει αργότερα, αφού όμως του έχουν δοθεί οι δυνατότητες εκείνες που δεν λειτουργούν ως τροχοπέδη αλλά ως εφαλτήριο».

Αντώνης Χατζηνικολάου

«Εξαρτάται από την ηλικία του παιδιού και τους λόγους που θέλει να μάθει να παίζει.
Δεν βρίσκω τίποτα αρνητικό στο να ξεκινήσει κανείς με την ηλεκτρική κιθάρα. Όπως σε όλα βέβαια με την προϋπόθεση ενός καλού δασκάλου. Αν το παιδί έχει ακούσματα μουσικά σχετικά (blues, jazz, rock) και είναι έντονη η επιθυμία του να παίξει αυτό το είδος της μουσικής, θα έλεγα πως οπωσδήποτε πρέπει να το κάνει. Η κλασική με την ηλεκτρική έχουν πολύ διαφορετικό τρόπο παιξίματος και τεχνική.
Το γνωστό επιχείρημα “ξεκίνα πρώτα από κλασική για να πάρεις τις βάσεις” για εμένα δεν ισχύει.
Στην περίπτωση όμως που μιλάμε για παιδί του δημοτικού που δεν έχει ακόμα τα μουσικά ερεθίσματα θα πρότεινα να ξεκινούσε από την κλασική μέχρι να αποφασίσει».

Και τώρα… μπορείτε να κουβεντιάσετε! Τα συμπεράσματα και η επιλογή, προφανώς, δικά σας.

Δύο κορυφαίοι σολίστες κιθάρας παίζοντας … λάθος όργανο: Ο John Williams με ηλεκτρική και ο David Gilmour με κλασική

Διαβάστε ακόμη:

σπουδαίοι έλληνες κιθαριστές

τα μάτια παίζουν μουσική

Χρησιμοποιώντας τα μάτια της η 21χρονη Αλεξάνδρα Κερλίδου αρχίζει να παίζει σιγά-σιγά τις πρώτες νότες του τραγουδιού «Χάρτινο το Φεγγαράκι». Στην οθόνη του υπολογιστή της οι νότες διαδέχονται η μία την άλλη και η κ. Κερλίδου ολοκληρώνει με επιτυχία το τραγούδι.

Η κ. Κερλίδου γεννήθηκε με σπαστική τετραπληγία και σε μικρή ηλικία έφυγε από τη Βέροια, την γενέτειρα του πατέρα της και μετακόμισε με την οικογένειά της στην Λέσβο, από όπου κατάγεται η μητέρα της. Πριν λίγο καιρό μπήκε στη ζωή της το eyeharp ένα λογισμικό που επιτρέπει κάποιος να παίζει μουσική με τα μάτια! Δημιουργός αυτού του λογισμικού είναι ο ερευνητής νέων μουσικών ψηφιακών οργάνων για προσβασιμότητα, Ζαχαρίας Βαμβακούσης.

Όπως εξηγεί στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο κ. Βαμβακούσης, κάποιος μπορεί να παίξει μουσική με τα μάτια χρησιμοποιώντας την τεχνολογία εντοπισμού βλέμματος. Πρόκειται δηλαδή για μία κάμερα που με τη χρήση του κατάλληλου λογισμικού ο υπολογιστής μπορεί κι εντοπίζει το πού κοιτάει ο χρήστης στην οθόνη. Από εκεί και πέρα στο eyeharp οι νότες είναι τοποθετημένες με τον κατάλληλο τρόπο, ώστε ο χρήστης να μπορεί την στιγμή που κοιτάζει μία νότα αυτή να ακούγεται.

Για την κ. Κερλίδου η διαδικασία που ακολουθεί για να παίξει μουσική είναι απλή. «Χρειάζεται να ανοίξω το πρόγραμμα της μουσικής ύστερα να επιλέξω το τραγούδι που θέλω. Στη συνέχεια μου δίνεται η δυνατότητα να διαλέξω αν επιθυμώ, να παίξω το τραγούδι με οπτική βοήθεια, είτε χωρίς βοήθεια. Στο τέλος πρέπει να πατήσω το κουμπί play και κοιτάζω τις νότες. Το αποτέλεσμα είναι ότι ακούγεται η νότα που βλέπω. Αξίζει να πω σε αυτό το σημείο ότι αφού έχω παίξει το τραγούδι δηλαδή στο τέλος μου εμφανίζεται το αποτέλεσμα για το πώς τα έχω πάει», αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η κ. Κερλίδου.

Η ιδέα για το eyeharp γεννήθηκε το 2011 όταν ο κ. Βαμβακούσης έκανε μεταπτυχιακό στη μουσική πληροφορική σε Πανεπιστήμιο της Βαρκελώνης. Αυτό ήταν το θέμα της μεταπτυχιακής του εργασίας και συνεχώς όλα αυτά τα χρόνια εξελίσσεται και βελτιώνεται. Ο κ. Βαμβακούσης συνέχισε με ένα διδακτορικό πάνω στο ίδιο θέμα, στα ψηφιακά μουσικά όργανα για προσβασιμότητα, δηλαδή για ανθρώπους με κινητικές δυσκολίες και μετά με ένα μεταδιδακτορικό που το βασικό θέμα ήταν πώς η τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει στην εκμάθηση της μουσικής. «Όταν τα έκανα όλα αυτά συνειδητοποίησα ότι για να έχει πραγματικά αντίκτυπο στην κοινωνία όλα αυτά που αναπτύσσουμε πρέπει να δημιουργηθεί ένα προϊόν, και το προϊόν δημιουργείται κάνοντας μια επιχείρηση και παρέχοντας στήριξη, γιατί χωρίς τεχνική υποστήριξη και με την κατάλληλη προώθηση δεν φτάνει στον κόσμο», λέει.

Πως λειτουργεί η εφαρμογή eyeharp

Ένα γεγονός ωστόσο που τον επηρέασε ήταν το ατύχημα που είχε ένας φίλος του μουσικός με μοτοσικλέτα. «Προβάραμε για να παίξουμε σε ένα μαγαζί και δεν προλάβαμε να παίξουμε γιατί τραυματίστηκε στην σπονδυλική στήλη και όταν τον επισκέφθηκα στο νοσοκομείο οι γιατροί μάς είχαν πει ότι δεν ξέρουν αν θα κουνήσει και τα χέρια. Τελικά τα κούνησε, συνεχίζει να παίζει λύρα αλλά τις πρώτες μέρες που δεν το ήξερα αυτό, συνειδητοποίησα ότι αν κάποιος μουσικός πάθει κάποιο ατύχημα ή κάποια νευροεκφυλιστική ασθένεια δεν μπορεί να ξαναπαίξει μουσική. Τότε είχα μόλις πάρει το πτυχίο στην Πληροφορική και ταυτόχρονα είχα πτυχίο στη μουσική, στο ακορντεόν, σπούδαζα πολλά χρόνια στα ωδεία οπότε πάντα ήθελα να ασχοληθώ με τη μουσική πληροφορική. Με αυτό το γεγονός συνειδητοποίησα ότι είναι μια καλή ιδέα να προσπαθήσω να βοηθήσω ανθρώπους με αναπηρίες να παίξουν μουσική, οπότε όταν σπούδαζα στο μεταπτυχιακό μουσική πληροφορική αποφάσισα αυτό το θέμα. Έκανα μία έρευνα διαπίστωσα πώς δεν υπήρχε τίποτα τότε και συμπέρανα πως είχα όλα τα μέσα στα χέρια μου για να το δημιουργήσω. Η τεχνολογία εντοπισμού βλέμματος ήταν στα πρώτα της βήματα τότε αλλά λειτουργούσε και έτσι το δημιούργησα», τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Βαμβακούσης.

«Στην αρχή ξεκίνησε σαν ένα λογισμικό ανοιχτού κώδικα που ήταν σε πιο πειραματικό στάδιο αλλά είναι ώριμο για να φτάσει σε όλο τον κόσμο εδώ και περίπου έναν χρόνο, και συνεχίζει να εξελίσσεται», λέει ο κ. Βαμβακούσης στο ΑΠΕ-ΜΠΕ. Ωστόσο όπως τονίζει χρειάζεται στήριξη και βοήθεια. «Μέσω της σελίδας μας eyeharp.org κάποιος μπορεί να ανακαλύψει πώς μπορεί να βοηθήσει, καθώς είναι μια κοινωνική επιχείρηση μη κερδοσκοπική που τόσα χρόνια δουλεύουμε χωρίς να αμειβόμαστε. Μέσα στη σελίδα υπάρχει φόρμα επικοινωνίας και όλες οι πληροφορίες για το τι χρειάζεται για να μπορεί να κατεβάσει κάποιος δωρεάν το λογισμικό. Υπάρχει μία δωρεάν έκδοση εφόρου ζωής και μια έκδοση premium με επιπλέον χαρακτηριστικά που είναι επί πληρωμή», προσθέτει.

Ο κ. Βαμβακούσης συνοδεύει με μια κιθάρα!

Ο κ. Βαμβακούσης διδάσκει ο ίδιος μουσική σε μαθητές και μέσα από τα μαθήματα συνεχώς ανακαλύπτει μαζί τους τι μπορεί να βελτιωθεί, τι μπορούν να αναπτύξουν επιπλέον για να διευκολύνουν ακόμα περισσότερο τον τρόπο που παίζουν μουσική. Η πιο συγκινητική στιγμή για εκείνον είναι όταν οι μαθητές του δίνουν συναυλίες, όπως ένας μαθητής του στη Βαρκελώνη, ο Τζοέλ, που έπαιξε στο Μέγαρο Μουσικής με 2.500 κοινό από κάτω να χειροκροτεί συγκινημένο. Ωστόσο καθημερινά μετά από κάθε μάθημα νιώθει ικανοποίηση. «Μου αρέσει να βλέπουμε τη μουσική σαν παιχνίδι. Νιώθω ικανοποίηση όταν βλέπω ότι περάσαμε καλά και πόσο μάλλον όταν έχω μαθητές που δεν μπορούν να κουνήσουν τίποτα, κανένα μέρος του σώματος, μόνο τα μάτια. Όταν βλέπεις ότι καταφέρνεις να σηκώσει ο μαθητής σου λίγο το άνω χείλος, που σημαίνει ότι γελάει εκεί είναι η μεγάλη η συγκίνηση και η ικανοποίηση αλλά και πάνω από όλα οι συναυλίες, όταν ο κόσμος χειροκροτεί, βλέπεις ότι δέχεται και ο μαθητής, ο μουσικός, όλο αυτό το χειροκρότημα. Βλέπεις πόσο χαρούμενος είναι ο μαθητής και νιώθεις κι εσύ δύο φορές χαρούμενος από όλο αυτό», σημειώνει.

Στην Ελλάδα δεν είναι αρκετός ο καιρός που το eyeharp χρησιμοποιείται, ωστόσο όσοι το χρησιμοποιούν είναι αρκετά ενθουσιασμένοι.

«Αισθάνομαι σαν να τραγουδάω εγώ με τα μάτια μου και με ακούν οι άνθρωποι που βρίσκονται κοντά μου κι έτσι νιώθω χαρούμενη και πολύ δημιουργική», λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η κ. Κερλίδου που είναι η πρώτη μαθήτρια που χρησιμοποιεί το λογισμικό στην Ελλάδα.

«Όταν μαθαίνουν ότι μπορούν να παίξουν μουσική με τα μάτια στην αρχή είναι όλοι σκεπτικοί, αλλά μετά όταν βλέπουν ότι πραγματικά μπορούν να παίξουν μουσική κανονικά σαν να έπαιζαν ένα οποιοδήποτε όργανο, ενθουσιάζονται και εκείνοι και οι οικογένειές τους», εξηγεί ο κ. Βαμβακούσης.

Η κ. Κερλίδου μάλιστα θα δώσει συναυλία στο κέντρο πολιτισμού του ιδρύματος «Σταύρος Νιάρχος» μέσα στον Ιούνιο και έχει μάθει εκτός από το «Χάρτινο το Φεγγαράκι», τον «Κυρ Αντώνη» και τον «Κεμάλ». Όπως λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ αισθάνεται λίγη αγωνία για το πώς θα είναι αλλά πολλή υπερηφάνεια που θα λάβει μέρος σε μια συναυλία. Τα λόγια της Αλεξάνδρας δεν θα ξεχάσει ούτε ο κ. Βαμβακούσης καθώς όπως αναφέρει, του είχε πει πως όταν παίζει τη μελωδία με τα μάτια της για πρώτη φορά νιώθει σαν να την τραγουδάει, σαν να μπορεί να τραγουδήσει κι εκείνη μαζί με τους άλλους τη μελωδία, και αυτό την κάνει να νιώθει πολύ ελεύθερη και χαρούμενη. «Αυτό μου φάνηκε πολύ όμορφο όπως το πε, το να μπορεί για πρώτη φορά να χει φωνή, άλλη από το να γράφει», τονίζει ο κ. Βαμβακούσης.

Ρεσιτάλ μουσικών που χρησιμοποιούν την τεχνολογία eyeharp για να παίξουν σε ένα σύνολο!

Η κ. Κερλίδου στέλνει και το δικό της μήνυμα για όλη την κοινωνία. «Το μήνυμα μου για την κοινωνία είναι ισότητα σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, ιδιαίτερα για την τριτοβάθμια. Πιο συγκεκριμένα τα άτομα με τετραπληγία είναι πολύ λειτουργικά, όπως εγώ που φοιτώ στο Ειδικό Εργαστήριο Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης Λέσβου, (ΕΕΕΕΚ Λέσβου). Δυστυχώς δεν μας δίνει τη δυνατότητα ο νόμος να φοιτήσουμε στο πανεπιστήμιο, επιπλέον ούτε γενικό λύκειο δεν μας δίνεται η δυνατότητα να πάμε μετά το ΕΕΕΕΚ», εξηγεί η κ. Κερλίδου.

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ – Ρεπορτάζ της Ιωάννας Καρδάρα, eyeharp.org

Ο κ. Ζαχαρίας Βαμακούσης (ένας σπουδαίος άνθρωπος και επιστήμοντας που παίζει ακορντεόν και … κιθάρα φυσικά!)

ένα θαύμα γίνεται στις Πρέσπες

Είναι 17 ετών, διαμένει μόλις δύο χιλιόμετρα από τη γραμμή των συνόρων, στο χωριό Λαιμό Πρέσπας και συγκαταλέγεται στους ταλαντούχους νέους σολίστ της κλασσικής κιθάρας στην Ελλάδα. Έχει βραβευθεί σε μουσικά Φεστιβάλ στην Ελλάδα, όπου οι νέοι σολίστ δοκιμάζουν τη δεξιοτεχνία τους. Πριν από μερικές ημέρες, μια νέα διάκριση με ευρωπαϊκά χαρακτηριστικά προστέθηκε στο βιογραφικό της. Στον 11ο διεθνή διαγωνισμό για νέους κιθαρίστες «Andrés Segovia», που πραγματοποιήθηκε στο Monheim am Rhein της Γερμανίας, έλαβε την πρώτη θέση για σολίστ ηλικίας 15 -17 ετών. Είναι η Ιωάννα Καζόγλου, μαθήτρια της Γ’ Λυκείου του «Γυμνασίου & Λυκειακές τάξεις» Λαιμού Πρέπων, που με αφορμή την τελευταία της διάκριση μίλησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ για τις προσπάθειές της από την ακριτική Πρέσπα να κρατήσει ζωντανό το όνειρο της για μια ζωή με τους ήχους από την κιθάρα της.

Ιωάννα Καζόγλου (φωτό: ΑΠΕ)

Η Ιωάννα είναι προικισμένο παιδί καθώς κατάφερε σε ηλικία μόλις 15 ετών να λάβει με άριστα το δίπλωμα στην κιθάρα. Έχει εκπλήξει με τη δεξιοτεχνία της και έχει κερδίσει την ψυχή των δασκάλων της για το ήθος και την προσπάθεια που καταβάλλει για να επιβεβαιώσει αυτό που είπε κάποτε η αείμνηστη Μελίνα Μερκούρη επισκεπτόμενη για πρώτη φορά τις Πρέσπες, ότι «τα σύνορα δεν είναι ποινή αλλά είναι τιμή». Η νεαρή μαθήτρια χρειάστηκε να εργαστεί σκληρά για να νικήσει τις αποστάσεις, που δεν είναι μόνο χιλιομετρικές, για να φθάσει να συναγωνίζεται επάξια άλλους μουσικούς σε διαγωνισμούς στην Αθήνα, την Πάτρα και τη Θεσσαλονίκη- όχι μόνο συνομηλίκους της αλλά και μεγαλύτερους απ’ αυτήν σολίστ της κιθάρας.

«Ήμουν μόλις έξι ετών όταν ξεκίνησα την κιθάρα με δασκάλα τη Σόνια Χαραλαμπίδου, που έκανε το μάθημα μουσικής στο δημοτικό σχολείο στον Αγ. Γερμανό και δύο χρόνια μετά, με δική της παρότρυνση, έλαβα μέρος στον «διαγωνισμό Φίλωνας 2011», όπου έλαβα την πρώτη μου διάκριση», λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Ιωάννα Καζόγλου.

Έκτοτε, η νεαρή από τον Λαιμό Πρέσπας, το 2014, το 2015 έως και το 2020 όχι μόνο συμμετέχει σε μουσικές συναντήσεις και Πανελλήνιους διαγωνισμούς αλλά κάθε χρονιά λαμβάνει και τα πρώτα βραβεία στην κατηγορία της. Πριν από δύο χρόνια, στο Art Campus «Διεθνείς Καθαριστικές Συναντήσεις», που πραγματοποιήθηκε στο Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών, επιλέχθηκε ανάμεσα σε μερικές δεκάδες ταλαντούχων νέων μουσικών για την ερμηνεία της σε έργα υψηλών δεξιοτεχνικών απαιτήσεων και μαζί με άλλους έξι ταλαντούχους μουσικούς που διακρίθηκαν, έδωσε το δικό της ρεσιτάλ στην κατάμεστη αίθουσα «Δημήτρης Μητρόπουλος» του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών, ενώπιον διεθνών σολίστ και διάσημων καθηγητών κιθάρας, όπως οι Gabriel Bianco, Rovshan Mamedkuliev και Marco Tamayo.

Η νεαρή σολίστ θυμάται με συγκίνηση αυτή τη βραδιά: «Δεν θα ξεχάσω ποτέ αυτό το γεγονός, ήταν το πιο δυνατό χειροκρότημα που έχω πάρει για τη δουλειά μου. Θυμάμαι τους γονείς μου, τις δασκάλες μου στην αίθουσα, που με κοιτούσαν όλο χαρά! Ένιωσα πολύ όμορφα εκείνο το βράδυ».

Τα έργα που παρουσίασε η Ιωάννα Καζόγλου στον διεθνή διαγωνισμό «Andrés Segovia»

Κάθε φορά που αναφέρεται στις δασκάλες της, τη Σόνια Χαραλαμπίδου, που τη γνώρισε ως μικρό παιδί και τη Λουκία Σαμούρκα, την οποία γνώρισε τέσσερα χρόνια αργότερα και που έως σήμερα παραμένει η μέντοράς της, το κάνει με σεβασμό και αγάπη. «Η πρώτη μου δασκάλα μ’ έκανε να αγαπήσω την κιθάρα και η δεύτερη με «ταξίδεψε» στον κόσμο της μουσικής. Μαζί της κατάλαβα ότι δεν θα σταματήσω ποτέ να μαθαίνω για την κιθάρα. Από τις δασκάλες μου πήρα μόνο αγάπη», τονίζει.

Στην ερώτηση ποια ήταν η μεγαλύτερη δυσκολία που αντιμετώπισε όλα αυτά τα χρόνια, η απάντηση ήρθε πολύ γρήγορα: «Οι αποστάσεις, όταν έπρεπε να ταξιδέψουμε στη Φλώρινα για τα φροντιστήρια της ξένης γλώσσας δύο φορές την βδομάδα και αργότερα, που έπρεπε να πηγαίνω στη Θεσσαλονίκη ή την Έδεσσα, δυο ή τρεις φορές το μήνα, για το μάθημα της κιθάρας».

Η Ιωάννα αναφέρει ότι πολλές φορές έχασε προγραμματισμένα μαθήματα στην Θεσσαλονίκη καθώς εξαιτίας του χιονιού δεν μπορούσαν να διασχίσουν την ορεινή διάβαση της Βίγλας. «Ξεκινούσαμε το Σάββατο πρωί για Θεσσαλονίκη και καταλήγαμε να γυρίζουμε πίσω στο σπίτι γιατί εξαιτίας του χιονιού ήταν αδύνατο να φτάσουμε στη Φλώρινα. Να σας πω ακόμη ότι στις πρώτες τάξεις του Γυμνασίου, κάποιες φορές που οι γονείς μου είχαν δουλειές, με έφερναν έως τη Φλώρινα με το αυτοκίνητο και συνέχιζα μόνη μου στη Θεσσαλονίκη με το λεωφορείο του ΚΤΕΛ».

Η Ιωάννα δεν ξεχνά ν’ αναφερθεί στους γονείς της καθώς νιώθει ότι έκαναν παραπάνω απ’ όσα μπορούσαν για να μην στερηθεί την κιθάρα της και όσα έχει ανάγκη ένα παιδί κι ένας έφηβος που ζει σε μια ακριτική περιοχή. «Νιώθω τεράστια χαρά για τους γονείς μου, που με πήγαιναν από την Πρέσπα στη Θεσσαλονίκη, δεν μου στέρησαν τίποτα και με υποστήριξαν σε όλες μου τις επιλογές».

Η Ιωάννα Καζόγλου ερμηνεύει ένα έργο του θρυλικού Leo Brouwer

‘Οποιος επισκέπτεται για πρώτη φορά την Πρέσπα μαγεύεται από την σπάνια ομορφιά του τοπίου, από τη σιωπή των λιμνών, από τα πλούσια μνημεία βυζαντινού και μεταβυζαντινού Πολιτισμού και επιθυμεί να ξαναβρεθεί στην περιοχή. Για τους ανθρώπους όμως που ζουν μόνιμα στην περιοχή και πολύ περισσότερο για τα νέα παιδιά, τους εφήβους, τα πράγματα είναι αρκετά διαφορετικά. Στο ερώτημα πώς είναι η καθημερινή ζωή στην Πρέσπα, η Ιωάννα αναγνωρίζει αμέσως ότι «δεν έχουμε τις ίδιες ευκαιρίες με τα παιδιά που είναι στις μεγάλες πόλεις», αλλά από την άλλη δεν κρύβει την χαρά της που μεγάλωσε σε αυτό το μέρος, με τους φίλους και συμμαθητές της και που δεν της έλλειψε τίποτα απ’ όσα θέλει να κάνει ένα παιδί στην ηλικία της. «Με την ομάδα μπάσκετ του σχολείου μας γράψαμε ιστορία, κατεβαίναμε κανονικά σε αγώνες, στην Πρέσπα πάντοτε υπάρχει κάτι να κάνεις».

Κι είναι αλήθεια, στην ακριτική Πρέσπα, οι άνθρωποι δεν κάνουν μόνο μια δραστηριότητα για να ζήσουν. Η οικογένεια της Ιωάννας ασχολείται με την κτηνοτροφία αλλά και την καλλιέργεια του φασολιού. Δεν είναι λίγες οι φορές που χρειάζεται να βοηθήσει και η ίδια στη διανομή τροφής στις αγελάδες, ενώ στις αρχές του καλοκαιριού βοηθά και στη μετακίνηση του κοπαδιού προς τα βουνό. «Ανεβάζουμε το κοπάδι στο βουνό πάνω από το χωριό σε μια διαδρομή περίπου 12 χλμ. Το έχω κάνει αρκετές φορές και σε αυτό κάποιες φορές βοηθούν και οι άλλες δύο μεγαλύτερες αδελφές μου», λέει.

Ακούγοντας τις περιγραφές της για τη διευθέτηση των χωρίς αμφιβολία υπαρκτών δυσκολιών της δικής της καθημερινότητας στην ακριτική Πρέσπα, καταλαβαίνει κανείς ότι δεν έχουν κανένα δραματικό στοιχείο, αντίθετα μοιάζουν με μικρές ιστορίες παιδικής και εφηβικής περιπέτειας.

Το χωριό Λαιμός είναι μόλις 1,5 χλμ από τα σύνορα και τη νέα συνοριακή διάβαση με τη Βόρεια Μακεδονία, που σχεδιάζεται να κατασκευαστεί από το πρόγραμμα «Ευρωπαϊκής Εδαφικής Συνεργασίας – INTERREG». Ο Δήμος Πρεσπών αλλά και οι κάτοικοι περιμένουν ότι θα βελτιωθούν πολλά πράγματα από το άνοιγμα αυτής της τελωνειακής διάβασης. Το καλοκαίρι του 2019, οι μαθητές του Λυκείου Πρέσπας γνώρισαν για πρώτη φορά συνομηλίκους τους μαθητές, που κατοικούν και αυτοί σε πολύ κοντινά χωριά της λίμνης σε Αλβανία και Βόρεια Μακεδονία, ύστερα από εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της διασυνοριακής συνεργασίας που οργανώνει ο δήμος Πρεσπών. Η Ιωάννα φαίνεται ότι είχε ενεργό ρόλο σε αυτή την συνάντηση. «Παίξαμε μπάσκετ, μιλήσαμε για τα σχολεία μας, περάσαμε μια ολόκληρη μέρα μαζί με βόλτες στα ιστορικά μνημεία της Πρέσπας. Ήταν πολύ ωραία και θα ‘ταν καλό να συνεχιστεί αυτή η πρωτοβουλία και να επισκεφθούμε και μείς τον δικό τους τόπο», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Το όνειρο της Ιωάννας είναι να συνεχίσει τις μουσικές της σπουδές σε πανεπιστήμιο στη Γερμανία καθώς πιστεύει ότι εκεί θα έχει μια διαφορετική εξέλιξη στην κιθάρα. Έχει ήδη πρόσκληση από Γερμανό καθηγητή που την άκουσε και αναγνώρισε τη δεξιοτεχνία της. «Αυτήν την περίοδο διαβάζω εντατικά Γερμανικά προκειμένου να πάρω την επάρκεια και ταυτόχρονα κάνω και πιάνο γιατί και τα δύο αυτά είναι απαραίτητα τυπικά προσόντα για γίνω δεκτή στο πανεπιστήμιο». Ωστόσο, θα δώσει κανονικά Πανελλήνιες εξετάσεις και μάλιστα θα διεκδικήσει μια θέση στο Μουσικό Τμήμα του ΠΑΜΑΚ ή στο αντίστοιχο τμήμα της Άρτας.

Το αφιέρωμα που έκανε ο Δήμος Πρεσπών για την Ιωάννα Καζόγλου

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ, inthess.gr, echoflorina.gr

ο εθνικός ήμνος

Ο εθνικός ύμνος όπως ακούστηκε από την κυρία Αναστασία Ζαννή στην Ακρόπολη, ήταν ένα λάθος, όμοιο με το να γράψει κάποιος τη λέξη ύμνος με «η», όπως στον τίτλο.

Δεν είναι προσωπική μου γνώμη αυτή, έχει βουίξει ο κόσμος – και δεν είναι μόνον αυτό: Καταξιωμένοι μουσικοί που έχουν διευθύνει σύνολα και ορχήστρες, λένε το ίδιο – μάλλον κλαίνε το ίδιο, τα γράψανε στα κοινωνικά δίκτυα οι άνθρωποι.

Όταν κάποιος δεν γνωρίζει τα όριά του, είναι αμετροεπής, αυτή νομίζω είναι η λέξη. Η κυρία Ζαννή, έπρεπε να γνωρίζει ότι τα όριά της δεν φτάνουν ούτε στο ύψος της Ακρόπολης και δεν μπορούν να αγγίξουν την βαρύτητα ενός έργου που είναι ο εθνικός μας ύμνος. Δεν είναι ένα τραγουδάκι. Είναι κάτι άλλο. Και είναι ένα μουσικό έργο που συνέθεσε κάποιος (Νικόλαος Μάντζαρος) με τη μορφή πολυφωνικού έργου πριν σχεδόν διακόσια χρόνια και που σήμερα εκφράζει το σύνολο των Ελλήνων. Δεν είναι τόλμη να αναλαμβάνεις κάτι που δεν μπορείς να φέρεις εις πέρας. Είναι είτε άγνοια, είτε αμετροέπεια, είτε και τα δύο μαζί.

Ανώτερα θεωρητικά, δεν γνωρίζω, αλλά εδώ είναι απλά τα πράγματα: Είμαστε σε F (σι ύφεση στον οπλισμό) στο έργο του Μάντζαρου. Η μελωδία που ξεκινά ο ύμνος είναι λα – σι – ντό (όπως λέμε «σε – γνω – ρί»). Πάρτε εσείς αυτό το λα – σιb – ντο και εναρμονίστε το με Am. Ή με C, ή με Dm7. Ή με ό,τι άλλο θέλετε. Αν δεν υπάρχει F κάτω να υπογραμμίσει στο ισχυρό «ρί» του «σε – γνω – ρί», δεν υπάρχει εθνικός ύμνος, το έργο είναι μισό.

Άρα λοιπόν, είναι αναγκαίο να εκτελεσθεί το έργο τετράφωνο ή εν πάσει περιπτώσει πολυφωνικό. Η κυρία Ζάννη, θα μπορούσε καλύτερα να ερμηνεύσει τον βυζαντινό ύμνο «ω γλυκύ μου έαρ» – λέμε τώρα – γιατί υπάρχει ΜΙΑ φωνή, αυτή η μελωδία και τίποτε άλλο. Δεν είναι τυχαίο ότι όλοι παίζουν με ορχήστρες ή με χορωδίες ή με φιλαρμονικές τον εθνικό ύμνο.

Είναι κρίμα. Αυτοί που αποφάσισαν, ούτε γνώριζαν, αλλά ούτε και ρώτησαν. Υπάρχουν μουσικοί με γνώσεις και περγαμηνές και στον πολιτικό χώρο του κυβερνώντος κόμματος όπως και σε όλους τους πολιτικούς χώρους. Ας έπαιρναν στο τηλέφωνο τυχαία κάποιον από αυτούς να τον ρώταγαν. Αλλά δεν το έκαναν. Θα είπαν «έλα μωρέ, εντάξει, καλή εμφάνιση έχει, τραγουδάει, είναι και γνωστή του τάδε, μας κάνει».

Και μετά μπούκωσαν τα φιλικά ΜΜΕ με διαρροές. Και είδαμε κείμενα να γράφουν για την «διεθνούς φήμης σοπράνο» που «ανάμεσα στις εμφανίσεις της, που ξεχωρίζουν ήταν η sold out συναυλία της στο ιστορικό Carnegie Hall στο Μανχάταν, στο Athenaeum Theater στο Βουκουρέστι, στο Keyaki Hall στο Τόκιο, στη Ρώμη και στο Θέατρο Παλλάς στην Αθήνα».

«Η Αναστασία Ζαννή – λέει – έχει υπηρετήσει την τέχνη της σε μερικούς ιστορικούς χώρους και ο Ιερός Βράχος της Ακρόπολης ΙΣΩΣ να είναι ο πιο ιστορικός από αυτούς».

Ήσως…

Αρέσει σε %d bloggers: